Nis 17

Sanayi alanındaki geliÅŸmeler İngiltere’den dış ülkelere sıçramış bulunuyordu. XVIII. yüzyılın başından beri Fransa, İngiltere’de gerçekleÅŸtirilen teknik geliÅŸmeleri ilgiyle izlemiÅŸ ve Gabriet Jars (1732-1769) adlı genç bir sanayici ManÅŸ’ın ötesine göndermiÅŸti. Jars’ın görevi maden iÅŸletmelerinde uygulanan yeni yöntemleri incelemekti. Ne var ki, İngiliz kapitalizmini öğrenen Fransızlar, ülkenin iktisadi hayatında söz sahibi olmak ve daha çok insiyatif elde etmek hevesine kapıldılar. Loncaların umutsuzca direniÅŸleri ve soyluların emek konusundaki önyargıları artık eski gücünü yitirmiÅŸti.

Hisse senetleri çıkartan ilk ÅŸirketlerden Anzin Madenlerinin (1757) hissedarları arasında, burjuvalardan baÅŸka Croy, Charost ve Chaulnes dükleri de vardı. Maliye Bakanı Turgot da özel teÅŸebbüsleri destekliyordu. Yeni kredi ÅŸekilleri, 1724′te Paris Borsasının ve 1757′de ilk Fransız Deniz Nakliyat Sigorta Åžirketinin kurulmasına, fabrikaların çoÄŸalmasına ön ayak oldu. Fabrikalarda iÅŸbölümü esası gittikçe yerleÅŸiyor, seri imalat artıyordu. Bu arada 1777′de Rouen’de ilk “Jenny”nin iÅŸletmeye girdiÄŸine de iÅŸaret etmeden geçmeyelim.

Avrupa’nın bütün ülkelerinde temel sanayi hâlâ giyim ve top dökümcülüğüydü. Daha doÄŸrusu bu sanayilere öncelik veren krallardı. Bu yüzden ilk teknik okullar kurulmaya (birincisi 1745′te Brunswick’deki (Almanya) oldu Ve maden mühendisleri yetiÅŸtirilmeye baÅŸlandı. Aynı nedenle bilim adamları bu tekniÄŸe doÄŸru eÄŸilmek zorunluluÄŸunu duydular. Bu alanlara önem verilmesinin nedeni maden sanayinin silah imalinde baÅŸta gelmesi ve dokuma sanayinin de hem orduyu giydirmesi hem de dış pazarlarda kazanç saÄŸlamasıydı.

İngiltere, bu sanayileri ilk geliştiren ülke olmanın bedelini pahalı ödedi. Demirin maden cevherinden ayrılması için kullanılan yüksek fırınlar oburca odun yutuyorlardı, öte yandan, yün sanayinin sağladığı yüksek kazanç, toprak sahiplerinin hayvanlarını beslemek için tarlalarını otlak haline getirmelerine yol açmıştı. Bunun için de ormanları kesmekten bile çekinmiyorlardı. Geriye kalan ormanları da maden sanayii yutuyordu. O koskoca Dean ormanlarının yerlerinde
yeller esiyordu. Böyle giderse kısa bir süre sonra, o obur ağızlara atacak bir dalcık bile bulunamayacak; İngiltere kendi madenlerini iÅŸletmemesi sonucu, demiri İsveç’ten getirmek zorunda mı kalacaktı?

İşte 1625′te, Dudley adlı bir genç kendi kendine bu soruyu soruyordu. Birmingham’da babasına ait bir fabrikanın basma geçmiÅŸ, çevredeki ormanlar tükendikçe üretiminin de düştüğünü görmekteydi. Bu durumda, odundan baÅŸka bir yanıcı madde bulmak zorunluydu. Bu, taÅŸkömürü olabilir miydi?

O güne kadar hiç bir rolü olmadığından, madenkömüründen hemen hemen hiç söz etmemiÅŸtik. Antik ÇaÄŸ’ın insanları madenkömürünü çok az kullanmışlardı; çünkü evlerini ısıtmak için bol odunları ve mekanik güç elde etmek için de köleleri vardı. Yalnız Çinliler özellikle porselenleri piÅŸirmek için madenkömürü kullanmışlardı. Kısacası, zorunlu olmadıkça madenkömüründen yararlanmak kimsenin aklına gelmemiÅŸti.

XII. yüzyıldan baÅŸlayarak odun konusunda kaygılar baÅŸ gösterdi. Isınma, ev yapımı, gemiler ve makineler, ormanların kökünü kurutacaÄŸa benzerdi; sonra yakıt sorunu, özellikle Belçika, İngiltere, Ruhr gibi sanayi bölgelerinde baÅŸta geliyordu. Ancak insanlar bunca zamandır küçümseyerek baktıkları “siyah taşı” nasıl oldu da düşünebildiler?

Bir söylentiye göre, madenkömürünü Houillos adlı bir Belçikalı demirciye borçluymuÅŸuz. Adamcağız (1197 yılında) bir gün sönmüş ocağının başında yoksulluktan bitkin oturup kara kara düşünürken oradan geçen kır saçlı, kır sakallı bir ihtiyar, demirciyi öyle umutsuz görünce haline acımış, “Dostum,” demiÅŸ, “komÅŸu daÄŸa çık, toprağı kaz, demirini dövmek için birebir gelecek bir kara toprak damarı bulacaksın”. Bunu duyan Houillos koÅŸmuÅŸ, ihtiyarın dediÄŸini yapmış. Ondan sonra artık ocağı da yanmış, aşı da piÅŸmiÅŸ. Houillos, sırrını baÅŸkalarına açıklamaktan çekinmemiÅŸ.- Böylece bu kara taÅŸa Fransızcada “Houil’e” adını vermiÅŸler.

Bu anlatılanlar gerçeÄŸe uysun, uymasın, ÅŸurası kesindir: 1224′ten beri Belçika kömür madenleri iÅŸletilir. İngiltere 1239′da Newcastle’da, Fransa 1320′de Rochela-Moliere’de, Almanya 1429′da Ruhr’da kömür madenleri iÅŸletmeye baÅŸladı. Ne var ki, bu yataklardan çıkarılan kömürlerin verimi düşüktü Üstelik, bazı hastalıklara sebep olmak, hanımların tenlerini, soldurmak, çamaşırları kirletmek vb. sakıncaları göze battığı gibi yaydığı kükürt kokusundan ötürü ÅŸeytansal bir özü olduÄŸuna da inanılıyordu. Öyle ki, 1340′a kadar ancak ender sayıda kiÅŸiler bunu kullanmak cesaretini gösterdiler.

Etiketler: , , , , , , , , ,

Yorum Yaz


110 Yorum var - “Maden Kömürü”

  1. 1. sacide Says:

    çokk güselmiş ödevimi burdan buldum ii bir site

  2. 2. esra Says:

    Yaaaaaaaaaaaa,maden kömürünü koyduğunuz için çok teşekkürler.

  3. 3. berat Says:

    ben yeni üye oldum daha bu sitenin nasıl olduğunu bilmiyorum bir yorum yazarsanız sevinirim

  4. 4. bennn Says:

    çok gerekli yazılar var. bide aşık veyselin gittiği okullar olsa keşke

  5. 5. beren konca Says:

    çok önemli bilgi verici yazılar bence bunlar güzelde ben ödewimi ararken buldum…

  6. 6. damla Says:

    çok güzel bir yorum.çok begenendim ödevimi buradan buldum…

  7. 7. can Says:

    ilk maden kömürünü bulan kiÅŸi UZUN Mehmet’dir

  8. 8. abdullah Says:

    benim ders kitabımda yazıyordu.ödevimvardı.çok beÄŸendim ,teÅŸekkürler…

  9. 9. ALMILAYBENİZ Says:

    ben pek anlayamadım yani ödev için gerekiyo zaten ingilitere nerden çıktı?abdullah!sana katılmıyorum

  10. 10. büşraaaa Says:

    bnce harika olmuş:D Bizce artık ödev ARAŞTIRMAK ÇOK KOLAY

  11. 11. efe Says:

    ben 4 ‘üncü sınıf öğrencisiyim çok güsel olmuÅŸ teÅŸkrl

  12. 12. efe Says:

    ben 4. sınıf öğrencisiyim çok teekkür ederim bu kaynak için

  13. 13. tugce Says:

    bence cok gusel yasılmıs tam odevım hakında cok ıyı bır sey olacak tesekkurler

  14. 14. seyma Says:

    iiimiş burdan ödevimi buldum çok işime yaradı çok çok THANK YOUUU

  15. 15. ezgi Says:

    bence güzel yani bunun neresi çirkin kim yaptıysa çook güzel olmuş

  16. 16. sidal Says:

    yaa ödevime yardım edecek bilgi yok.gıcıklar

  17. 17. sidal Says:

    çok bayendim tsk ler gorusmek uzeri arkadaslar

  18. 18. umut Says:

    ben4. sınf öğrencisiyim tam öğretmenimin istediği 100 alcam bence

  19. 19. elif damla Says:

    çok kötü ingiltereyi napıyım

  20. 20. Mehmet Says:

    baya bi güzel he!!!baya i beyendim hemmen türkçe defterime yazacam…

  21. 21. zehra Says:

    yaaaaaaaaaaaaaaaaaa bu maden kömürünü ilk defa görüyorum.resimdeki maden kömürümü bilmiyorum.ama çok güzel olmuş

  22. 22. samet Says:

    SUPER BİLGİLER var herkese tavsıye ederım

  23. 23. samet Says:

    hıc guzel degil

  24. 24. oÄŸuzhan Says:

    ben bunu çok beyendim bunu yapana çok tesekkür edelim

  25. 25. MELİS VE BLOOM VE EREN Says:

    çok güzel bir site.peki aşık veyselde varmı?çok teşekkürler

  26. 26. burak Says:

    ben akıncı türk ihsan dikmen ilköğretim okulunda 4a sınıfındayım öğretmen bunu itiyor çok şanslıyım

  27. 27. burak Says:

    ben bitirdim arkadaşım umutta yazmış burdan selamlar herkeze tavsiye ederim çok güzel bir şey

  28. 28. CaDoLoZ nUr Says:

    ARKADAŞLAR BENİM İŞİME YARADI İNŞALLAH SİZİN İŞİNİZE YARAR

  29. 29. CaDoLoZ nUr Says:

    MELİS VE BLOOM VE EREN: aşık veysel in sitesini buldum isterseniz bana yazın burdan bakarak söylerim

  30. 30. elif eren ve bloom--mega grubu Says:

    gsL ii işime yaradı ama döktüreiim mi bilebiom kararsızım..

  31. 31. bjk Says:

    4. sınıfta nie bunları sorupta beni oyalıolar ztn bir sürü dersim var bide bunu araştırıcam off ya!

  32. 32. bjk Says:

    yinede iii nese boşver görevim ne yapiim
    dersss

  33. 33. ülkünur Says:

    iyiki koymuşsunuz gene böyle işe yarayan şeyler olsun

  34. 34. ecem Says:

    canım ne güzel yazmışlar yawwwwww

  35. 35. zara Says:

    süper

  36. 36. zara Says:

    süper olmuş

  37. 37. bloom Says:

    ya ben aradığım şeyi bulamadım !!!!!!!!!!!!!!!!

  38. 38. fenerbahçe Says:

    kömürün alasını gördüm büyüklüğü 36.4

  39. 39. eda edaaaa Says:

    güsel ama yabancı terimlere daha az yer verilebilinirdi benceee:)

  40. 40. ş.betül Says:

    ben aradığımı bulamadım aslında …

  41. 41. zeynep Says:

    çok iğrenç hiç işime yaramadı

  42. 42. tatlı kızzzz Says:

    güzel

  43. 43. enes Says:

    bencegüzel

  44. 44. SELDA Says:

    bence çok güzel olmuş arkadaşlar(ben nevşehir /merkezden yunus emre i.ö.o 4-C sınıfındayım yaşıtım olanlara burdan SELAMLARRRRRRRR

  45. 45. kevser Says:

    ben 4.sınıf ögrencisiyim çok teşekkür ederim

  46. 46. enes Says:

    çok güzel

  47. 47. ahmet Says:

    manyak biÅŸeyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyyy ha ha ha

  48. 48. eet manyak bi sitwe çok begendimmmm Says:

    özlm

  49. 49. yahya numan Says:

    cok güzel bu siteden ödevimi buldum ilk defa girdim çok güzel öğretmenim bu ödevi cok beğendi saol

  50. 50. enes Says:

    bu siteye defalarca girdim.en sonunda busitenin çok güzel olduğuna karar verdim.bu siteden heyecanla ödev çıkartıyorum.sağolun

  51. 51. iremsu Says:

    ben4.sınıf öğrencisiyim çok güzel

  52. 52. iremsu Says:

    bu yazı biraz saçma olmuş ingiltereyle ne alakası var yaaaaaaa

  53. 53. ÅŸebnem Says:

    çok güzell hocamızın verdiÄŸitüm soruları bulabiliyorum…..

  54. 54. adem Says:

    iremsu bende 4.sınıf öğrencisiyim sana katılıyorum

  55. 55. eylem Says:

    bu site çok saçma olmuÅŸ aradığım hiç biÅŸeyi bulamadım.daha geniÅŸ bilgilerle bu konu anlatılsaydı keÅŸke………

  56. 56. aslı Says:

    ödevimi ddulama dım ama güzzeldir maden kömürünü arştırıcaksan ben ce burdan yararlan

  57. 57. bilmem Says:

    çok güzel olmuş tebrik ederim

  58. 58. GALATASARAY Says:

    İREMSU NEDEN ALKASI OLMASIN İLK İLGİLİZLER BULMUŞLAR SONRADAN TÜRKLER UZUN MEHMETLE KÖMÜRÜ BULUYOR ASLINDA İNGİLİZLER VE SÖMÜRGECİLERİ BULMUŞLAR

  59. 59. bilge Says:

    bizim kitabımızda nerde bulundunduğu kimin bulduğu yazıyor

  60. 60. emirhan Says:

    maden kömürü iyi ama resim kötü

  61. 61. gani Says:

    çok iyi ödevimi burdan yaptım

  62. 62. esra Says:

    yaaaaaaaaaa
    hiç beğenmedim konula alkalı değil

  63. 63. buÄŸse Says:

    tam konuylan ilgili ama bikaç tane resim koysanız iyi olurdu:)

  64. 64. baÅŸak top Says:

    ben size maden kömürü diyorum siz ne cıkardıyorsunuz

  65. 65. ceren Says:

    iğrenvcccccccc hiç alakası yok

  66. 66. muhammet 6/A Says:

    bence çok güzel.ama aradığım site burda yok.

  67. 67. murat Says:

    çok uzunnnnnn

  68. 68. ÅŸemsiha4/A Says:

    bence çok bilgili bir site sanırım maden kömürü hakkında çok ÅŸeyy öğrendim.uzun mehmet’e teÅŸekkür ederim!!!!!!!(ÅŸemsiha)

  69. 69. selin edirne Says:

    benim istediğim ödew bu değildi ama yinede güzeldi

  70. 70. beyza Says:

    çok süpersin

  71. 71. beyza Says:

    merhaba teşekkürler çok güzel şeyler

  72. 72. fbli Says:

    saolun:d

  73. 73. feyza Says:

    valla cok güzelolmus saolun ben u siteden sebep yani
    ödevimi yaptım 100 aldıııııııııııııııııım:D

  74. 74. tutku deniz devezer Says:

    ödevimi bulmama çok yardımcı oldu bu site çok teşşekkür ediyorum. sağolun

  75. 75. beyza Says:

    yapana teşekürler yaptıranada
    kısa vebilgilendirici
    veyine teşekürler

  76. 76. gamzelimm Says:

    gzl yazmışsınızda aradaığım bu değil benim rica etsem yazıcağım şeyi yani konuyu siteye eklerseniz sevinirim (maden kömürü kullanımının doğaya etkileri nelerdir) şimdiden tşk ederimm

  77. 77. şeker kız Says:

    aaaaaaaaaaa ama burda benimistediğim bişey yok en iyisi siz baştan geçirin eni iyisi valaıhıhıhıh

  78. 78. prenses Says:

    bence bu site çok gzl ama çok yazı varacaba ödevimi öğretmen beğenecek mi?

  79. 79. irem Says:

    ben çok hastayım ama bu kaynak olunca hiç hasta olmuyor ve ödevlerimi kısaca yapıyorum

    teşekkkürler

  80. 80. BERK Says:

    ÇOK GÜZEL TAM ÖDEVİME UYDU

  81. 81. lincoln Says:

    burda benim istediğim şey yok ama yinede ödev verildi yapıcaz.

  82. 82. veysel Says:

    hiç birsey yok bu sitede

  83. 83. sinan Says:

    yha maden kömürü nerelerde kullanılır bilen var

  84. 84. Çağatay Says:

    Gerçekten bilgiler harika sizin sayenizde bu bilgiyi çook çabuk öğreneceğim.

  85. 85. MeTiN Says:

    yha maden kömürünü herkez arayabilir mi izin alıncak makamlar neralerdir olsa daha iiiii olurdu offfff nerden bulcam şimdi ben

  86. 86. ayÅŸe Says:

    harika…:)

  87. 87. ali Says:

    herşey çok güzel.. thanks

  88. 88. fb Says:

    ya bu sitede çok güzel bilgiler var…

  89. 89. firdes Says:

    aradıgını iç kısımlara girerseniz bula bilirsiniz şikayet edenler.

  90. 90. gamze Says:

    ya ben aradığım şeyi bulamadımmmmmmm

  91. 91. meltem Says:

    ya güzel olmuş ama aradığım şeyi bulamadım.ben 5. sınıf öğrencisiyim.proje ödevim için girdim bu siteye.

  92. 92. meltem Says:

    ya güzel olmuş ama aradığım şeyi bulamadım.ben 5. sınıf öğrencisiyim.proje ödevim için girdim bu siteye.

  93. 93. meltem Says:

    gözlerinize sağlık:D

  94. 94. yasemin Says:

    site güzel ama üyelik şansımız yok.keşke olsa.

  95. 95. yasemin Says:

    yaa ardığımı bulamıyorummmmmm!!!projem var onu yetiştirmem lazım mıknatısn hammaddesi ne nasıl üretiliyo hep bunları bulmam lazım

  96. 96. ben eda Says:

    çok güzel bilgi var

  97. 97. ben eda Says:

    çok güzel

  98. 98. eren Says:

    çok güzel bende 4/A sınıfına gidiyorum.
    herkesin araştırmasını isterim

  99. 99. baba Says:

    cok güzel

  100. 100. aslım Says:

    maden kömürü benim olacak

  101. 101. yaÄŸmur Says:

    çok güzel bilgiler bana lazımdı tesekkürler:)

  102. 102. yaÄŸmur Says:

    maden kömürü hııııııım bu isim tanıdık ama kim hee buldum arap şahin

  103. 103. rümeysa Says:

    ben 4_A öğrencisiyim çok işime yaradı

  104. 104. rümeysa Says:

    çok güzelmiş!

  105. 105. rümeysa Says:

    ben 4_A öğrencisiyim çok işime yaradı Bozkurt İlköğretim Okuluna gidiyorum

  106. 106. rümeysa Says:

    bilgileriniz çok güzel

  107. 107. rümeysa Says:

    çok beğendim çokkk!

  108. 108. çağatay Says:

    çok güzel ellerinize sağlık çok güzel ödevime çok büyük katkıları oldu

  109. 109. AMETCAN Says:

    AMA TAM OLARAK İNCELEDİM Kİ CEVAP İÇİNDEYMİŞ

  110. 110. isa çağlar Says:

    güzel bi yazı ödevimi burdan yaptım

Sende Yorumunu Yaz

Bu yazıya yorum yazabilmek için Giriş yapmalısınız .