Evrendeki sayısız yıldızdan sadece biri olan GüneÅŸ, Samanyolu Galaksisi’nde yer almaktadır. GüneÅŸ, üzerinde yaÅŸadığımız gezegenin de içinde bulunduÄŸu GüneÅŸ Sistemi’nin merkezini oluÅŸturur. 4,65 milyar yaşımda olduÄŸu tahmin edilen bu dev enerji kaynağının yarı çapı 7×105 km yani dünya yarıçapının 100 katıdır. Ekliptik düzlem normaliyle 75° 15′ açı yapan GüneÅŸ, ekseni etrafındaki dönüşünü yaklaşık 27 günde tamamlar. GüneÅŸin merkez sıcaklığı 10 milyon derece, dış sıcaklığı ise 5700 K° dir. BaÅŸlangıçta 2×1030 kg’lık kütlesinin %73 ‘lük kısmının hidrojenden, geri kalan kısmını ise helyumdan oluÅŸtuÄŸu tahmin edilmektedir.
GüneÅŸin bu bitmez tükenmez ısıyı nasıl ürettiÄŸi sorusu, ilk zamanlar insanların kafasını en çok meÅŸgul eden soru olmuÅŸtur. Fakat günümüzde güneÅŸin bu ısı enerjisini içindeki hidrojeni çekirdek füzyonu ile helyuma çevirerek elde ettiÄŸi anlaşılmıştır. Ve GüneÅŸ çekirdek füzyonu sayesinde çevresine 4×1026 Watt’ lık güç yaymaktadır. BaÅŸlangıçta %73 hidrojen olan hidrojen oranının günümüzde %38′e düştüğü tahmin edilmektedir. Bu tahmine dayanarak güneÅŸin ömrünü yarıladığını söyleyebiliriz.
GüneÅŸ yüzeyi tabakalardan oluÅŸmuÅŸtur. Bu tabakalara çekirdekten yüzeye doÄŸru sırasıyla fotosfer, kromosfer ve korona isimleri verilmiÅŸtir. GüneÅŸin görünür yüzeyini 500 km kalınlığındaki fotosfer tabakası oluÅŸturmaktadır. Bu tabakanın sıcaklığı 6000 K° kadardır. Fotosfer tabakasının hemen üstünde 2500 km kalınlığındaki kromosfer tabakası yer almaktadır. Bu tabakanın sıcaklığı en üst kısımda 105 - 106 K° ‘ye kadar yükselebilir. Bu tabakadan hemen sonra geniÅŸliÄŸi gezegenlere kadar uzanan korona tabakası yer alır bu tabakanın ortalama sıcaklığı 106 K° kadardır. GüneÅŸin katmanları arasındaki manyetik alan ÅŸiddeti büyük deÄŸiÅŸiklikler gösterir ve bu deÄŸiÅŸikliklerin sonucunda bir çok olay gözlenir. ÖrneÄŸin GüneÅŸ lekeleri, manyetik alan düzensizliÄŸi sonucunda o alandaki sıcaklığın çevreye göre düşmesinden kaynaklanır.
Güneşin korona tabakasından gezegenler arsı ortam yayılan elektrik yüklü taneciklerin oluşturduğu etkiye Güneş Rüzgarı adı verilmektedir. Güneşe yaklaşan kuyruklu yıldızların kuyrukları bu rüzgarın etkisi ile güneşe ters yönde uzanırlar. Güneş Rüzgarı, proton, elektron ve %5 kadar helyum çekirdeği ile az miktarda daha ağır atomlardan oluşmuştur.
Merkür güneÅŸ sistemindeki en küçük ikinci gezegendir ve güneÅŸe en yakın olan gezegen olma unvanını taşır. GüneÅŸe olan ortalama uzaklığı 57.9 milyon kilometredir. Çapı çok küçük olmasına raÄŸmen(4878 kilometre), çapına göre büyük bir çekirdeÄŸi vardır. Bu çekirdeÄŸin %65′i demirden oluÅŸmuÅŸtur. Fakat çekim gücü çok yüksek deÄŸildir, oluÅŸturduÄŸu manyetik alan yaklaşık olarak dünyadakinin 100/1′i kadardır.
GüneÅŸe en yakın gezegen olmasından dolayı gündüz sıcaklığı 427 C° ‘ye kadar ulaşır. Bir atmosferi olmadığı için bu sıcaklığı tutamaz ve geceleri sıcaklığı -173 C° ‘ye kadar iner. Merkür güneÅŸe yakın olduÄŸu için gün doÄŸumunda ve gün batımında çıplak gözle güneÅŸin yanında parlak bir yıldız gibi gözlenebilir. Merkür ilk olarak 1974 yılında Mariner 10 adlı uzay sondası ile incelenmiÅŸtir. Yapılan incelemeler sonucunda Merkür ile ilgili kesin olmasa da büyük bulgular elde edilmiÅŸtir. Bu inceleme sayesinde Merkür gezegeninde su ve hayat olmadığı kesin olarak tespit edilmiÅŸtir.
Merkür’ün yüzeyi derin kraterlerle kaplıdır. Bunun nedeni bir atmosferinin olmayışıdır. Ay’da da olduÄŸu gibi atmosferi olmayan Merkür yüzeyine sayısız meteor çarpmış ve irili ufaklı derin kraterler oluÅŸmasına neden olmuÅŸtur. Merkür yüzeyinin teleskoplarla net bir ÅŸekilde incelenmesi zordur. Fakat Mariner 10 uzay sondasının göndermiÅŸ olduÄŸu resimler sayesinde yüzeyi hakkında bilgi edinilmiÅŸ ve buna baÄŸlı olarak iç yapısı hakkında tahminlerde bulunulmuÅŸtur. ÇoÄŸunlukla çarpma ve volkan kraterlerinden oluÅŸmuÅŸ yüzeyde büyük ve geniÅŸ ovalar da yer almaktadır.
Sizde Yorumunuzu Yazın
Ama önce siteye Buradan giriş yapın Hala Üye değilseniz Buradan üye olabilirsiniz.
