buzlu.org

*   Dünya’nın  geoit ÅŸekli nedeniyle, yerçekimi Ekvator’dan kutuplara doÄŸru artar. Dünya, geoit deÄŸil de küre ÅŸeklinde olsaydı, yerçekimi Dünya’nın her yerinde aynı olurdu.
*   Dünya’nın geoit ÅŸekli nedeniyle Ekvator diÄŸer paralellerden ve meridyenlerden daha uzundur. Dünya küre ÅŸeklinde olsaydı, Ekvator çevresi (kutupları çevreleyen iki meridyenin uzunluÄŸu) birbirine eÅŸit olurdu.
*   Ekvator çevresi =40.077 km
*   Kutuplar çevresi=40.009 km
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle, ekseni çevresindeki dönüş hızı Ekvator’dan kutuplara doÄŸru azalır. Ekvator üzerindeki noktalar saatte 1666,6 km yol katederken, Kutup Noktaları’nda alınan yol sıfır km olduÄŸu için,  eksen çevresindeki dönüş hızı 0 km/saat’tir.
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle Kutup Noktaları’nda birleÅŸen meridyen yaylarının uzunluÄŸu birbirine eÅŸittir.  Bir kutuptan diÄŸerine uzanan bir meridyen yayının uzunluÄŸu yaklaşık 20.005 km’dir.

*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle meridyenler arası uzaklık, Ekvator’dan kutuplara doÄŸru azalır ve meridyenler Kutup Noktaları’nda birleÅŸirler.
*   Birbirini izleyen iki meridyen arası uzaklık Ekvator üzerinde 111.322 m iken (pratikte bu uzunluk 111 km kabul edilmiÅŸtir), 45. paraleller üzerinde 78.850 m, 90. paralellerde (Kutup Noktaları) 0 m’dir.
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle, paralellerin uzunluÄŸu Ekvator’dan kutuplara doÄŸru küçülür. Ekvator en uzun paraleldir. Kutuplarda ise paraleller nokta halini alır.
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle aydınlık ve karanlık yarıküreler oluÅŸur. Böylece yeryüzünün bir yarısı gündüzken, diÄŸer yarısında gece yaÅŸanır.
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle 21 Mart ve 23 Eylül’de Ekvator’dan kutuplara doÄŸru GüneÅŸ ışınlarının yere deÄŸme açısı daralır. Bu tarihlerde Ekvator  GüneÅŸ ışınlarını dik açı ile alır. Bu nedenle yatay düzleme dik duran cisimlerin gölgesi oluÅŸmaz. Kutuplara doÄŸru güneÅŸ ışınlarının yere deÄŸme açısı daraldığı için cisimlerin gölge boyu uzar.
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle güneÅŸ ışınlarını yıl boyunca dik ve dike yakın açı ile alan Ekvator’un güneÅŸten aldığı ısı enerjisi daha fazladır. Kutuplara doÄŸru ışınların gelme açısının daralması nedeniyle alınan ısı enerjisi azalır.
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle yerden yükseldikçe görülebilen  alan geniÅŸler.
*   Dünya’nın küreselliÄŸi nedeniyle termik basınç kuÅŸakları oluÅŸur.

Etiketler: ay, çevresi, Bilim, Boylam, Coğrafya, dünya, Dünyanın Şekli, eksen, ekvator, enerji, Enlem, güneş, geoit, küresel, kutuplar, meridyen, Uzay, yerçekimi, ısı