 Lozan Antlamas覺n覺n Gazete Haberi LOZAN BARI ANTLAMASI
Kurtulu sava覺n覺 baar覺ya ulat覺ran Mustafa Kemal Paan覺n ba覺nda bulunduu T.B.M.M. h羹k羹metiyle 襤tilaf devletleri aras覺nda 繹nce Mudanya m羹tarekesi imzaland覺 ( 11 Ekim 1922 ). Buna g繹re, k覺sa bir s羹re sonra, bar覺 yap覺lmas覺 gerekliydi. 襤tilaf devletleri, bar覺 g繹r羹melerine T.B.M.M. h羹k羹metiyle Osmanl覺 h羹k羹metini davet ettiler. Bu durum T.B.M.M. h羹k羹meti taraf覺ndan olumlu kar覺lanmad覺. Yap覺lan toplant覺da Ankara h羹k羹meti, Osmanl覺 h羹k羹metiyle ilikisi bulunmad覺覺n覺 ve T羹rkiyeyi yaln覺z Ankara h羹k羹metinin temsil edebileceini, aksi halde toplant覺ya kat覺lmayaca覺n覺 襤tilaf h羹k羹metlerine bildirdi. Bu s覺rada 襤ngilterede sava tarafl覺s覺 Lloyd George kabinesi d羹t羹.
Yerine bar覺 tarafl覺s覺 Bonarlow kabinesi ge癟ti. Kabinede D覺ileri bakanl覺覺 g繹revi Lord Curzona verildi. Curzon, bar覺 g繹r羹melerinin hemen balat覺lmas覺 i癟in, dier devletlerle iliki kurarak, 癟al覺malara balam覺t覺. Fransa, 襤talya ve Yunanistan g繹r羹melere hemen balama karar覺 ald覺lar. T.B.M.M. H羹k羹metinin uyarmas覺n覺 da dikkate alan bu devletler, Lozan konferans覺na yaln覺z Ankara h羹k羹metinin kat覺lmas覺nda bir sak覺nca g繹rmediklerini Lord Curzona bildirdiler. Lord Curzon da durumu Ankaraya yazd覺.
T羹rkiye B羹y羹k Millet Meclisi h羹k羹meti 癟ar覺ya olumlu cevap verdi ve Ankarada Lozana gidecek heyet se癟ildi.Heyete 襤smet Paan覺n ( 襤smet 襤n繹n羹 ) bakanl覺k etmesi kararlat覺r覺ld覺. Dr. R覺za Nur ve Hasan Sakadan gayr覺 m羹avir olarak heyete, M羹nir Erteg羹n, Muhtar illi, Veli Salt覺k, Z羹lf羹 Tirel, Zekai Apayd覺n, Celal Bayar, efik Baman, Seniyettin Baak, evket Doruer, Tevfik B覺y覺kl覺olu, Tahir Taner, Nusret Metya, Hikmet Bayur, Z羹ht羹 襤nhan, Fuat Aral覺, Mustafa eref zkan, 羹kr羹 Kaya, Hamit Hasancan, Ruen Eref nayd覺n ve Yahya Kemal Beyatl覺 Beyler de al覺nd覺. Konferansa kat覺lan T羹rk gazetecileri;Ahmet Cevdet, Ahmet 羹kr羹 Esmer, H羹seyin Cahit Yal癟覺n, Velit Eb羹zziya, Kerami Kurtbay, Mecdi Sayman, Kemal Salih Sel, As覺m Us, Ahmet Hidayet Reel Beylerdi. Devam覺n覺 Oku »
Etiketler: Atat羹rk, az覺nl覺klar meselesi, b羹y羹k millet meclisi, boazlar, ismet in繹n羹, kimler, kurtulu sava覺, Lozan bar覺 antlamas覺, mustafa kemal paa, Musul Meselesi, nezaman, s覺n覺rlar, taraf覺ndan, tarihi, ticaret, yapt覺r覺mlar, artlar
Atat羹rk ilkeleri, alt覺 ana bal覺k alt覺nda toplanabilir:
Cumhuriyet癟ilik:
Atat羹rk devrimleri siyasi nitelik ta覺r. ok uluslu bir 襤mparatorluktan ulus devlete ge癟i ger癟ekletirilmi ve b繹ylece modern T羹rkiye’nin ulusal kimlii oluturulmutur. Bu kimliin olumas覺nda, kul nitelikli insanlar覺n yurtta-birey nitelii kazanmas覺 繹nemli bir noktad覺r. Atat羹rk bunun yolunu, k覺saca halk覺n kendi kendisini idaresi, yani demokrasi demek olan Cumhuriyette g繹rm羹t羹r.
Halk癟覺l覺k:
Gerek i癟erii gerekse hedefleri a癟覺s覺ndan bak覺ld覺覺nda, Cumhuriyet Devrimi ayr覺ca bir sosyal devrim nitelii de ta覺r. Bata 襤svi癟re Medeni Kanunu olmak 羹zere, Bat覺 kanunlar覺n覺n T羹rkiye’de uygulamaya konulmas覺yla birlikte kad覺nlar覺n stat羹s羹nde k繹kl羹 deiiklikler olmu, 1934 y覺l覺nda kabul edilen bir kanun ile kad覺nlar se癟me ve se癟ilme hakk覺n覺 alm覺lard覺r.
Atat羹rk 癟eitli ortamlarda, T羹rkiye’nin ger癟ek y繹neticilerinin k繹yl羹ler olduunu s繹ylemitir. Asl覺nda bu durum T羹rkiye i癟in bir ger癟ek olmaktan 癟ok bir hedef niteliindedir. Halk癟覺l覺k ilkesi s覺n覺f ayr覺cal覺klar覺na ve s覺n覺f farkl覺l覺klar覺na kar覺 olmak ve hi癟bir bireyin, ailenin, s覺n覺f覺n veya organizasyonun dierlerinin daha 羹zerinde olmas覺n覺 kabul etmemek demektir. Halk癟覺l覺k, T羹rk vatandal覺覺 olarak ifade edilen bir fikre dayan覺r. Gurur ile birleen vatandal覺k fikri, halk覺n daha fazla 癟al覺mas覺 i癟in gerekli psikolojik teviki salar, birlik fikrinin ve ulusal bir kimliin kazan覺lmas覺na yard覺mc覺 olur. Devam覺n覺 Oku »
Etiketler: Atat羹rk, atat羹rk ilkeleri, cumhuriyet tarihi, cumhuriyet癟ilik, Devlet癟ilik, Devrimcilik, Halk癟覺l覺k, hatalar, inkilaplar, iyiler, Laiklik, Milliyet癟ilik, Osmanl覺, tarih ve savalar, t羹rkiye, yap覺lanlar
apka ve K覺yafet Devrimi, T羹rkiye Cumhuriyeti’nin kurulmas覺n覺n ard覺ndan, halk覺n k覺l覺k ve k覺yafetinin d羹zenlenerek bat覺 羹lkelerindeki normlara uygun h璽le getirilmesi i癟in 1925 ve 1934 y覺llar覺nda 癟覺kar覺lan iki kanunla yap覺lan d羹zenlemedir. Atat羹rk Devrimleri’nin bir par癟as覺 olan bu kanunla ile, bal覺k olarak sadece apka tak覺lmas覺 d羹zenlenmi, belirli tipte k覺yafetlerin giyilmesi ise yasaklanm覺t覺r.
apka Kanunu
28 Kas覺m 1925 tarihli ve 671 No’lu apka Giyilmesi Hakk覺nda Kanun. Mustafa Kemal Atat羹rk 羹lke halk覺n覺 her alanda 癟ada ve uygar d羹zeye 癟覺karabilmek i癟in deiiklikler tasarlarken, d覺 g繹r羹n羹羹yle de bunu vurgulamas覺 gerektiine inan覺yordu. 25 Austos 1925′te Kastamonu-襤nebolu’ya yapt覺覺 bir gezide ba覺na apka giyip, “Buna apka derler” diye halk覺 apka giymeye 繹zendirmesinden sonra, 25 Kas覺m 1925′te apka giyilmesi hakk覺ndaki kanun 癟覺kar覺l覺p, dini deeri olan giysilerle sokakta gezilmesi yasakland覺.
1925 – apka giyilmesi konusundaki kanun, TBMM’de kabul edildi. Kanun, 28 Kas覺m’da y羹r羹rl羹e girdi.
K覺l覺k K覺yafet Kanunu
K覺yafet kanunu ile birlikte, kad覺nlar覺n 癟araf giymesi yasaklanarak kad覺nlar modern k覺yafetlere ge癟i yapm覺lard覺r. Erkekler ise fes ve sar覺k gibi bal覺klardan vazge癟(tiril)ip apka takmaya balam覺lard覺r. Devam覺n覺 Oku »
Etiketler: Atat羹rk, inkilap tarihi, inkilaplar, Osmanl覺, tarih, t羹rk tarihi, T羹rkiye cumhuriyeti, yenilikler, apka ve K覺yafet Devrimi
襤stanbulda Dolmabah癟e Saray覺nda toplanan Birinci T羹rk Dil Kurultay覺n覺n a癟覺l覺 g羹n羹 olan 26 Eyl羹l, Dil Bayram覺 olarak kutlanmaktad覺r
ada T羹rkiye Cumhuriyetinin en 繹nemli k羹lt羹r kurumlar覺ndan biri olan T羹rk Dil Kurumu 69 y覺l 繹nce, 12 Temmuz 1932de kurulmutu. Yeni T羹rkiye Cumhuriyetinde dil ve tarih, Atat羹rk羹n en 癟ok 繹nem verdii olgulard覺.
nce 1931de T羹rk Tarihi Tetkik Cemiyeti kuruldu. Uluslaman覺n en 繹nemli temellerinden bir dieri de dil idi. Bunun bilincinde olan ulu 繹nder Atat羹rk, 11 Temmuz 1932 gecesi sofras覺nda bulunanlara Dil ilerini d羹羹nmek zaman覺 gelmitir. Ne dersiniz? diye sorar.
Oradakilerin bu d羹羹nceye kat覺lmas覺 羹zerine yle ise T羹rk Tarihi Tetkik Cemiyeti gibi bir de ona karde bir dil cemiyeti kural覺m. Ad覺 T羹rk Dili Tetkik Cemiyeti olsun. diyerek T羹rk Dil Kurumunun temellerini atar. Ertesi g羹n Samih Rifat, Ruen Eref, Cel璽l Sahir ve Yakup Kadri 襤癟ileri Bakanl覺覺na bavururlar. Sonradan ad覺 T羹rk Dil Kurumuna 癟evrilecek olan T羹rk Dili Tetkik Cemiyeti kurulur. Devam覺n覺 Oku »
Etiketler: Atat羹rk, 繹nemli g羹nler, bayram覺, cumhuriyet, edebiyat, haftalar, hangi ay, hangi g羹n, kurumu, nezaman, osmanl覺ca, t羹rk dili
S羹merbank, zel b羹t癟enin temelini oluturan Katma b羹t癟eli idare uygulamas覺n覺n balad覺覺 1933 y覺l覺nda kurulmu ticari nitelikte mal 羹reten kurulu. Tekstil sanayisi ile ayn覺 anda banka konumundayd覺.
11 Temmuz 1933 y覺l覺nda Atat羹rk taraf覺ndan S羹merbank ismi verildi. 襤lk b羹y羹k kompleksi Eyl羹l 1935′te Adana’da kuruldu. Bu kompleksin inas覺 i癟in 1932 y覺l覺nda 襤smet 襤n繹n羹 Sovyetler Birliinden 8,5 milyon liral覺k kredi ald覺. Yap覺n覺n tasar覺m覺 Sovyetlere aittir. Adana Bez Fabrikas覺 ve Lojmanlar覺, T羹rkiye Cumhuriyeti’nin ilk kamu yat覺r覺m覺d覺r. S羹merbank, Atat羹rk’羹n ekonomik devriminin mihenk ta覺yd覺. Devam覺n覺 Oku »
Etiketler: Atat羹rk, 繹zel sekt繹r, 繹zelletirme, cumhuriyet, ilk fabrika, kim kurdu, nas覺l kuruldu, nezaman kuruldu, S羹merbank, tekstil sanayi
T羹rk Eitim Dernei, 1928 y覺l覺nda Atat羹rk’羹n direktifleriyle kurulan bir dernektir. 襤lk genel bakan覺 襤smet 襤n繹n羹’ d羹r. 襤lk ad覺 T羹rk Maarif Cemiyeti’ dir. TED ayr覺ca “Meale” isimli bir dergi 癟覺karmaktad覺r.
Tarih癟e
T羹rkiye’nin modernlemesi i癟in eitimin vazge癟ilmez 繹nemine inanm覺 olan Atat羹rk, 1 Kas覺m 1925′de T羹rkiye B羹y羹k Millet Meclisi’nin a癟覺l覺覺nda yapt覺覺 konumada, eitimde hedeflenen seviyeye ulamak i癟in 繹zel giriimin 癟al覺malar覺na ihtiya癟 olduunu dile getirmi ve topluma 癟ar覺da bulunmutur. T羹rk Eitim Dernei, bu temel vizyon dorultusunda, Atat羹rk’羹n ve T羹rkiye Cumhuriyeti’ni kuran kadrolar覺n 繹nc羹l羹羹nde 31 Ocak 1928 tarihinde domu ve 12 Aral覺k 1939 tarihli Bakanlar Kurulu Karar覺 ile Kamuya Yararl覺 Dernek stat羹s羹 edinmitir. 襤lk ad覺 “T羹rk Maarif Cemiyeti” olan dernek, 1946 y覺l覺ndan itibaren, “T羹rk Eitim Dernei” ad覺 alt覺nda 癟al覺malar覺n覺 s羹rd羹rmektedir. Devam覺n覺 Oku »
Etiketler: Atat羹rk, 繹retim, cumhuriyet, dernek, eitim, Neden,Ni癟in,Nas覺l, tarihi, T羹rk Eitim Dernei, t羹z羹k, ted
|
Son Yorumlayanlar